|
ژینا ئەمینی چانسی ژیانی لێ زەوت کرا
بەڵام جیهان هەرگیز نابێت ڕێگەی بدات بێدەنگ بکرێت.
چوار ساڵ بەسەر مردنی ژینا ئەمینی تێپەڕی دوای دەستگیرکردنی لەلایەن پۆلیسی ئەخلاقی ئێرانەوە. چوار ساڵ بەسەر ناوی ژنێکی کوردە تەمەن ٢٢ ساڵدا بوو بە هاوارێکی گردبوونەوە کە ئێرانی هەژاند و زۆر لە سنوورەکانی وڵات دەنگی دایەوە. بەڵام نابێت ساڵڕۆژەکان ببنە تەنها ڕێوڕەسمێک کە وێنەیەک بڵاو بکەینەوە و چەند وشەیەک بنووسین و دواتر بچینە پێشەوە. لە ١٦ی ئەیلولدا، جیهان دەبێت ئەو کەسەی لە پشت ئەو هێمایە بێت- ناوەکەی و ناسنامەی کوردایەتی و ئەو ژیانەی کە هەرگیز نەیتوانیوە بژی، لەبیر بکات.
ناوی ژینا ئەمینی بوو. بە دەنگی بەرز بیڵێ. بە ڕوونی بیڵێ. و لە سەرووی هەمووشیانەوە: تەنانەت کاتێک کامێراکان تاریک بوون و سەرنجی جیهان بۆ شوێنێکی دیکە گۆڕاوە بیڵێ.
ژینا تەمەنی ٢٢ ساڵ بوو. ئەو کچە کورد بوو. ژنێکی گەنج بوو کە تەواوی ژیانێکی لە پێش بوو. لە ١٦ی ئەیلوولی ٢٠٢٢ دوای دەستگیرکردنی لەلایەن پۆلیسی بەناو ئەخلاقی ئێرانەوە لە تاران گیانی لەدەستدا. بڕیار بوو بگەڕێتەوە ماڵەوە بۆ لای خێزانەکەی. ئەو هەرگیز نەیکردووە.
شتێک هەیە کە بە قووڵی نائارامکەر بێت لەوەی کە جیهان چەندە خێرا دەتوانێت لەگەڵ کارەساتەکان ڕابێ. سەرەتا شۆک دێت. پاشان مانشێتەکان و خۆپیشاندانەکان و ئیدانەکردنی سیاسەتمەداران. دوای ئەوە کات تێدەپەڕێت- و هێشتا ناوێکی دیکە مەترسی ئەوە هەیە ببێتە مێژوو.
ژینا ئەمینی نابێت هێشتا ببێتە ناوێکی دیکە کە ڕۆژێک جیهان لێی تووڕە بووە، تەنیا بۆ ئەوەی فێری ئەوە بێت کە بەبێ ئەو ناوە بژی.
چونکە پێش ئەوەی جینا ببێتە هێمایەکی نێودەوڵەتی، مرۆڤ بووە. کچێک. خوشکێک. ژنێکی گەنج خاوەن خەون و پلان و داهاتوو. وە کورد بوو. ئەوە تەنیا تێبینییەکی ژێرەوە نییە لە چیرۆکەکەیدا؛ بەشێکە لە ناسنامەکەی و دەبێت ڕێزی لێبگیرێت لەگەڵ گێڕانەوەی چیرۆکەکەی.
هەرگیز نابێت کوردبوون وەک تاوان مامەڵەی لەگەڵدا بکرێت. ژن بوون هەرگیز نابێت تاوان بێت. هەڵگرتنی زمان و ناسنامەی مرۆڤ هەرگیز نابێت تاوان بێت. بڕیاردان لەسەر جەستەی خۆت هەرگیز نابێت تاوان بێت. داوای کەرامەت و ئازادی هەرگیز نابێت تاوان بێت.
وە نابێت هیچ گەنجێکی تەمەن ٢٢ ساڵ بۆ ئەو مافانە بمرێت کە دەبوو هەر لەسەرەتاوە خۆبەخۆ دەربکەوێت.
دوای مردنی جینا خەڵک هەستان. لە ناوچە کوردنشینەکانەوە ئەو وشانە هاتنە ئاراوە کە بەم زووانە لە سەرانسەری ئێران و هەموو جیهاندا دەنگیان دەدایەوە:
ژن .. ژیان .. ئازادی. ئافرەت. ژیان. ئازادی.
سێ وشە- بەڵام لەگەڵ ئەوەشدا توڕەیی و خەم و حەسرەتی ئازادی تەواوی نەوەیەکیان لە دەستدا بوو. ژنان سەرپێچییان لە دەسەڵاتدا کرد. گەنجان ڕژانە سەر شەقامەکان. خەڵک ڕەتیانکردەوە ترس ژیانیان دیکتە بکات.
ئەوە بوو ناوی ژینا گەورەتر بوو لەو بێدەنگییەی کە مەبەست لێی بوو دەوری مردنەکەی بدات.
بەڵام ئێستا دوای چوار ساڵ، ئێمەش دەبێ لێپرسینەوەمان لەگەڵدا بکرێت.
کاتێک کامێراکان ڕۆشتوون جیهان لە کوێیە؟
کوا هاودەنگی کاتێک ناوێک زاڵ نییە بەسەر سووڕی هەواڵەکاندا؟ قسە ڕێزلێنراوەکانمان سەبارەت بە مافەکانی مرۆڤ مانای چییە ئەگەر تەنیا لە کاتێکدا دەنگیان پێبدرێت کە کارەساتێک دەبێتە مانشێتی ڕۆژنامەکان؟
هاوپشتییەک کە کاتێک مانشێتەکان کاڵ دەبنەوە وەستاوە، بەس نییە. ئازادی ژنان ڕەوتێک نییە. مافی مرۆڤ هاشتاگ نییە. وە ژیانی جینا ناتوانرێت کورت بکرێتەوە لە وێنەیەک کە ساڵانە جارێک هاوبەش دەکرێت.
تەمەنی ٢٢ ساڵ بوو.
بیر لەوە بکەرەوە کە ئەمە لە ڕاستیدا مانای چییە.
ئەمڕۆ ژینا تەمەنی ٢٦ ساڵ دەبوو.
دەبوو ڕێگەی پێبدرایە تەمەنی گەورەتر بێت. دەبوو ڕێگەی پێبدرابا کار بکات، سەفەر بکات، خۆشی بوێت، پێبکەنێت، هەڵە بکات، بیرۆکەکەی بگۆڕێت و سەرلەنوێ دەستپێبکاتەوە و بیر لە داهاتوو بکاتەوە. دەبوو ڕێگەی پێبدرابا هەموو ئەو ڕۆژە ئاساییانە ئەزموون بکات کە ئێمەی دیکە بە شتێکی ئاسایی دەزانین.
بەڵام لە کاتێکدا کات بۆ جیهان ڕۆیشت، کاتەکەی ژینا لە ٢٢ وەستا.
ئەوە ئەو واقیعەیە کە هێشتا دەبێ ئێمە بهەژێنێت.
نابێت پۆرترێتی ساڵی ٢٠٢٢ بێت.
پێویستە لە ساڵی ٢٠٢٦ لە ژیاندا بێت.
هەر بۆیەش ڕەتیدەکەمەوە قبوڵ بکەم کە ١٦ی ئەیلول ببێتە ساڵڕۆژێکی دیکە کە جیهان بۆ چەند کاتژمێرێک ماتەمینی تێدا دەگێڕێت و دواتر بە سادەیی بەردەوام دەبێت لە سکڕۆڵکردن.
ئەم ڕۆژە دەبێ زیاتر لەوە بێت.
دەبێت دەرئەنجامەکانی بیربخاتەوە کاتێک دەوڵەت جەستەی ژنان دەکاتە گۆڕەپانی شەڕی سیاسی. دەبێت ئەوەمان بیر بخاتەوە کە کاتێک ئازادی مرۆڤ ملکەچی داواکاری دەسەڵات بۆ گوێڕایەڵی دەبێت چی ڕوودەدات. وە دەبێت ئەوەمان بیربخاتەوە کە لە پشت هەموو ململانێیەکی سیاسییەوە کەسانێک هەن کە داوای ئیمتیازات ناکەن- داوای مافی بوون، قسەکردن، هەڵبژاردن و ژیان دەکەن.
بۆیە ناوی ئەو بڵێ.
ژینا ئەمینی.
کاتێک کە گونجاوە و کاتێک ناڕەحەت بێت بیڵێ. کاتێک وێنەکەی لە سەرانسەری جیهاندا بڵاودەکرێتەوە و کاتێک کەس باسی ناکات بیڵێ. ناوی بڵێ و بڵێ کێ بووە.
ئەو کچە کورد بوو.
ناسنامەکەی پێویستی بە هیچ مۆڵەتێک نییە بۆ بوونی، کەسیش مافی ئەوەی نییە لە چیرۆکەکەیدا بیسڕێتەوە.
چوار ساڵ تێپەڕی. جیهان گۆڕاوە. سووڕەکانی هەواڵ هاتوون و ڕۆیشتوون. بەڵام شتێک هەرگیز ناگۆڕێت:
ژینا ئەمینی مافی ژیانی هەبوو.
ئەو مافی ناوەکەی هەبوو. ئەو مافی ناسنامەکەی هەبوو. ئەو مافی خۆی لەسەر جەستەی خۆی هەبوو. ئەو مافی خەونەکانی هەبوو. ئەو مافێکی هەبوو لەسەر داهاتووی خۆی. مافی ئەوەی هەبوو پیر بێت.
ئەو داهاتووە لێی زەوت کرا.
هەر بۆیە دەبێت ناوی ئەو لە تەنها ساڵڕۆژێک زیاتر هەڵبگرین.
ناوی ژینا ئەمینی بوو. تەمەنی ٢٢ ساڵ بوو. ژن بوو. ئەو کچە کورد بوو. ئەو مافی ئەوەی هەبوو ئازاد بێت- و لە سەرووی هەمووشیانەوە مافی ژیانی هەبوو.
دوای چوار ساڵ، بەرپرسیارێتی ئێمە تەنها یادکردنەوەی ئەو نییە.
بەرپرسیارێتی ئێمە ئەوەیە کە ڕەتی بکەینەوە جیهان لەبیری بکات.
ژن.. ژیان.. ئازادی
ئافرەت. ژیا
شەم شەمەیی
ستۆکهۆڵم
بهروار: 16/09/2026
63 جار خوێندراوهتهوه
|