ئیمڕۆ سەدەیەک بەسەر لەدایکبوونی ماندێلادا تێدەپەڕێت
خەندان- دانا تەیب مەنمی

پێش سەدەیەک لەمەوبەر و لەرۆژێکی وەکو ئەمڕۆدا، نیڵسۆن رۆلیھلاھلا ماندێلا  ئەو کارێزمایەی چۆکی بە سیاسەتی ئەپارتاید دادا لەدایکبوو. ماندێلا لە ١٨ی تەمموزی ساڵی ١٩١٨ لە گوندی مڤیزۆ لە رۆژھەڵاتی شاری کەیپ  لەدایکبووە.


 لە زانکۆی فۆرت ھیر و ویتواترسراند خوێندوویەتی و  بەھۆی چالاکی سیاسییەوە چەندینجار دورخراوەتەوە و ھەتا ساڵی ١٩٨٩ لە کۆتا مانگەکانی بەندکردنیدا بەشێوەی غیابی لە میانی مەراسیمێکدا لە کەیپ تاون ئاھەنگی دەرچوونی لە زانکۆ بۆ ڕێکخراوە و پسپۆڕی لە یاسادا وەرگرتووە. 


لە ساڵی ١٩٤٤ دا لەگەڵ ئیڤلین مەیس-دا کە پەرستاربووە ھاوسەرگیری کردووە و دوو کوڕ و دوو کچیان بووە. 

لە شاری جۆنھانسبێرگ نیشتەجێ بووە و لەوێ وەکو پارێزەر  کاری کردووە، و لە ساڵی  ١٩٤٢ دا تێکەڵی چالاکی سیاسی دژی ئیستیعمار بووە، و ساڵی ١٩٤٤ پەیوەندی کردووە بە پارتی کۆنگرەی نیشتیمانی ئەفریقیاوە و ھاوکاربووە لە دروستکردنی ڕایەڵەی گەنجانی پارتی کۆنگرەی نیشتیمانی ئەفریقیا.


ساڵی ١٩٤٨ کاتێ پارتی نەتەوەیی دەسەڵاتی ئەفریقای باشووری گرتە دەست و سیاسەتی جیاکاری ڕەگەزی (ئەپارتاید) ی  لەنێوان ڕەشپێست و سپی پێستەکاندا پەیڕەوکرد، گەورەترین فاکتەر و پاڵنەر بوو کە وای لە ماندێلا کرد ببێتە پێشەنگی ڕووبەڕووبوونەوەی سەرکوتکردن و جیاکارییەک لەدژی ھاونیشتمانیانی خۆی.


دوای ئەوەی بووە سەرۆکی لقی پارتی کۆنگرەی نیشتیمانی لە ناوچەی ترانسفال، چەندینجار بەتۆمەتی ئاژاوەگێڕی دەستگیرکراوە، و ھەروەھا لە ماوەی ساڵانی ١٩٥٦-١٩٦١ دا لەگەڵ سەرکردەکانی پارتی کۆنگرەی نیشتیمانیدا حوکمدراوە و دواتر ئازاکراوە.  


ماندێلا بە فیکری مارکسی کاریگەربووە، و بەشێوەیەکی نھێنی پەیوەندی کردووە بە  حزبی شیوعی و بەشداربووە لە دامەزراندنی رێکخراوی "ڕمی گەل) لە ساڵی ١٩٦١ د، و لەوێ ھەندێک لە خەباتی ئاشتیانەی ناتوندوتیژ  لایداوە، و بەوھۆیەوە دەستگیرکراوە بە تۆمەتی ھێرشکردنەسەر دامەزراوە حکومییەکان و پیلانگێڕان بۆ گۆڕینی رژێم و ساڵی ١٩٦٢ بە سزای زیندانیکردنی ھەتاھەتایی حوکمدراوە. 


ماندێلا ٢٧ ساڵی لە زینداندا بەسەربردووە و بۆماوەی ١٨ ساڵ کاری سەختی پێکراوە، بەڵام زیندانیکردنی ماندێڵا  نەیتوانیوە رۆحی ناڕەزایی و یاخیبوون لە باشووری ئەفریقا دامرکێنێتەوە، و ھەڵمەتێکی جیھانی دەستیپێکرد بۆ فشارخستنەسەر ڕژێمی ڕەگەزپەرستی ئەو وڵاتە تا ماندێلا ئازاد بکات، و لەگەڵ درێژەکێشانی ماوەی زیندانییەکەیدا ماندێلا بووە سیمبولێکی جیھانی بۆ داواکاری یەکسانی و ئازادیی و دیموکراسی.


تادواجار سەرۆک فریدریک فیلیم دی کلارک گەیشتە ئەو باوەڕەی کە جیاکاری ڕەگەزی بە بێ ئازادکردنی ماندێلا کۆتایی نایەت، و لە ١١ی شوباتی ساڵی ١٩٩٠ دا ماندێلا بەبێ ھیچ مەرجێک لە زیندان ئازادکرا. دوای ئازادبوونی ماندێلا لەگەڵ کڵیرکدا کاریکرد بۆ گواستنەوەی وڵات بەرەو رژێمێکی نوێ و ساڵی ١٩٩٤ ھەڵبژاردنێکی گشتی کرا و مانێلا ببە سەرۆکی ئەفریقیای باشوور ھەڵبژێردرا و ھەتا ساڵی ١٩٩٩ سەرۆکایەتی ئەو وڵاتەی کرد و ئارامی و سەقامگیری بۆ وڵاتە گێڕایەوە. 


ماندێلا لە کانوونی یەکەمی ساڵی ٢٠١٣ دا کۆچی دوایی کرد و ھەتا مرۆڤایەتیش بمێنێت وەکو سیمبولێک بۆ ئاشتی و بەرخۆدان و پرنسیپەکانی ڕاستی و کۆڵنەدان دەمێنێتەوە. 
به‌روار:  18/07/2018
78   جار خوێندراوه‌ته‌وه
  بابه‌تی زیاتر ...
سەرۆکی پەرلەمان ئاندرێیاس نۆرلێن لە کۆنفرانسێکی چاپەمەنیدا ئەم بەیانییە وتی پێشنیاری من ئەوەیە پەرلەمان ڕۆژی هەینی دەنگ بۆ پۆستی سەرۆکوەزیران بدات. کاندیدی ئەم جارەش بۆ ئەم پۆ درێژه‌ ...
بەپێی ئامارێکی فیدراسیۆنی سەراسەریی پەنابەرانی عێراقی، لە ماوەی چوار ساڵدا، ٥٥٥ هەزار و ٧٣٥ هاوڵاتی عێراقی کۆچی نایاسایان کردووە و ٢٧٤ کەسیش لە ڕێگای کۆچبەرییدا گیانیان لەدەستداوە. درێژه‌ ...
به‌شێك له‌و په‌نابه‌رانه‌ به‌ڕه‌گه‌ز كوردن به‌هۆی‌ خراپی‌ گوزه‌رانیان، زیاتر له‌ هه‌زار په‌ناخوازی‌ دوورگه‌كان سكالاَ تۆمار ده‌كه‌ن ماڵپه‌ری‌ هه‌واڵی‌ گاردیان بلاَویكرده‌وه‌ دو درێژه‌ ...
🌷پـێـشـکـەش بــەهـــەمــوتــان هــاوڕێــیــان🌷 (((=ئــــامـــێـــزی دڵــــبــــەر=))) مەکەن مەنـعـم خەڵکـیـنـە عـاشقی دڵـبەرم ئـەمشەو نـاوگـوڵـزاری ئ درێژه‌ ...
ە ئۆسلۆی پایتەختی نەرویج و لە مەراسیمێکدا، هەریەك لە نادیە مورادی رزگاربووی دەستی داعش و دێنیس موکوێگی پزیشکی کۆنگۆیی، خەڵاتی نۆبڵی ئاشتییان بۆ ساڵی ٢٠١٨ وەرگرت. لە میانی بەرێوە درێژه‌ ...
(ماجید.م) تەمەن 24 ساڵ، تا ئێستا زیاتر لە 4000 دۆلاری داوە بە سارا بۆ ئەوەی وێنە و ڤیدیۆكانی بڵاونەكاتەوە و ئابڕووی نەبات. ماجید كە كاسبكارە و شەوانە لەگەڵ هاوڕێكانی چووەتە كافتر درێژه‌ ...
سەرۆکی پارتی سێنتێر ئانی لیۆڤ ڕایگەیاند کە ناتوانن لەگەڵ سوسیالدیموکراتەکان حکومەت پێک بهێنن. دوای ٥ ڕۆژی چڕ و پڕ لە کۆبوونەوە لە نێوان پارتەکانی سوسیالدیموکرات، ژینگە، لیبێراڵ درێژه‌ ...
سبەی.. ھەولێر فیستیڤاڵی کۆچبەران ساز دەکات - شاخەوان مستەفا: بەرھەمە کوردییەکان ئاوێتەی فیلمە جیھانیەکان دەکەین بڕیارە سبەی، کاتژمێر 6:30 خوولەکی ئێوارە، لە ھۆڵی ڕ درێژه‌ ...
بكوژی “رەحیمى زەبیحی” دەستگیر دەكرێت FacebookFacebook MessengerViberWhatsAppTwitterEmailSMS بكوژی “رەحیم زەبیحی” دەستگیر دەكرێت، لەمبارەیەوە جێگری بەشی كۆمەڵایەتی پۆلیسی سنە، درێژه‌ ...
لە کۆنگرەیەکی ڕۆژنامەوانیدا نادیە موراد کچە کوردی ئێزیدی و براوەی خەڵاتی ئاشتی نۆبێل لە ئۆسلۆی پایتەختی نەرویج باسی لە گرنگی خاڵاتەکە کرد. نادیە موراد ئەمڕۆ لە کۆنگرە ڕۆژنامەو درێژه‌ ...
ژماره‌ی بابه‌ت
مافەکان پارێزراوە بۆ مالمۆکورد
میوانی سه‌رهێڵ:   88
کۆی سه‌ردان:   17453690