وتاره‌كان
مافی دیاریکردنی چارەنووس مافی مەردم کوردە ئانکو ئی تاکەکەس!!
 کاردۆخ

لەوەتی مافی گەل و نەتەوەیەل بۆ دیاریکردنی چارەنووسی خۆیان هاتگەسە هولێ ، زۆرینەی هەرە زۆری ئەو تیئۆریانەی ، بە چەپ و ڕاستەوە – کمونیزم و سەرمایەداری - کو گەنگەشە ئەم مژارەیان کردگە ، پاکانەیان لۆ ئەم مافە لە سەر بنەمای مێژوویی و فەرهەنگی و خاک و نیشتمان و زمان هەڵ چنیوە . مێژوو و مێژینەی گەمەی سیاسی و ئادیۆلۆژیکی و دیپلۆماتیکی بەم مافە بە ڕوونی دەری دەخاتن کە هاوسەنگی هێز و بەرژەوەندی یاریکەرانی سیاسی پتر لە هەموو دەمەقاڵەیەکی سیاسی و تیئۆریکی دەوری هەبووە جە دابین کردنی ئەم مافە ژ بۆ هەر گەل ئانکو نەتەوەیەک . 
ڕاپەڕینە مەزنەکەی باشووری کوردستان خاڵێکی مێژوویی وەرچەرخانی بزاڤا نەتەوەیی ێن کورد بوو کو هێدی هێدی دۆز و مژاری سەربەخۆیی کوردستان و مافی کورد لە دیاریکرنا چارەنووسا خوە دە هێنایە گوڕێ . پێشتر زۆرینەی هەرە زۆری هیزە سیاسیەکانی کوردستان تەنانەت لە هێنانە ئارای ئەو مافە ژ بۆ کوردان ئەسڵەمینەوە و لە داگیرکەران پتر پاکانەیان بۆ ئەوە ئەکرد کە کاتی دابین کردنی ئەو مافە بۆ کورد لەبار نیە و هێشتا ماویەتی کە کورد بتانی ئەو مافە لۆ خۆی دەستەبەر بکاتن ، وەک تە بێژی کو کوردان هێژ نەوەکام و خاون و هەزاران ساڵ مێژووی تۆمارکراو بەس نەبوو ئەڕای سەلماندی بوونی کورد چونە نەتەوەیەکی سەربەخۆ . لەمەیچ فرەتر ئەوەسە کە ئەم مافە ، بەگوێرەی چۆنیەتی دیاری کراوی یان ژی گەر وەکی فورمولێکی سیاسی سەیری بکرێتن ، بەند نیە بە کات و زەمانەوە و ئەوە تەنیا نەگبەتی و نەهامەتی کورد بوو کە مەرجی کات و زەمانی بۆ دائەنا . 
لەم ساڵانەی دوایی دا نەخاسما پاش سەرهەڵدانی هۆڤانەتی ئیسلامی داعش و دەوری هێزی پێشمەرگەی کوردستان لە تێکشکاندنی ئەو هۆڤانانە لە کوردستان ، نرخ و بایەخی کورد و دۆزی نەتەوەیی کورد فرە هەڵی دا و هاوتەریب وەگەرد ئەمەیچ مژاری سەربەخۆیی کوردان جە باشوور گەهشتە ئاستەک فرە باڵکێش و دەهاتە چاوەڕێ کرن کو بەم زووانە مەردم کورد جە باشوور بەو مافە شا و خەنیی دەبن و مافی دیاریکردنی چارەنووس ئەڕای خۆیان دەستەبەر ئەکەن . جە ئاستی جیهانی دە وسا خویا دەکر کە زۆرینەی هیز و لایەنە سیاسیە کارساز و چارەنووس سازەکان دەگەڵی دا کۆکن . دژایەتی پ ک ک وەگەرد سەربەخۆیی کوردستان ئەچێتە ناو بازنەی ستراتیژی داگیرکەرانی کوردستان و ئەو هەڵیت و پڵیتانەی کاوێژی ئەکەنەوە دە خزمەتی دوژمنانی کوردە . کارایی و کاریگەریی شەڕی پێشمەرگانەی پێشمەرگەی کوردستان جەو ئاسەتە دە بوو کە بێجگە لە یەک دوو دەنگی چاوەڕانکرای داگیرکەرانی ڕاستەوخۆی کوردستان مینا عارەب و عەجەم و ترکان لەمانیشەوە بۆ پ ک ک ، ژ دژی سەربەخۆیی کوردستان ، هەمووان وەگەردی کۆک و ساز بوون . ئەم ڕاستیەش ئەوە ئەسەلمێنێ کە هێزی پێشمەرگە وەکی هۆکاری یەکەم و سەرەکی لە سەلماندن و چەسپاندنی ئەو مافە ئەڕای کوردیەل دەوری بووگە ، فرەتەرتەر جە هەر تیئۆری و دەمەقاڵەیەکی سیاسی و ئی دن . 
ولو دەهاتە چاڤەرێ کرن ژی کو بەشداری شاندی کوردستان ژ کۆربەندەکەو ئابووری جە داڤۆس هەر هیچ نەبێت هەنگاوێک ، هەر چەند بچووک ژی ، ژ ئاقاری سەربەخۆیی کوردستان باوێت و ڕێچکا سەربەخۆیی فرەتەرتەر خوەش بکاتن . ئەو چاوەنۆریە نەهاتە دیتن ، مخابن . جە هەمبەر ئەمەش دا دان و سەندنا ئیرۆی سەرۆکی شاندەکەی کوردستان ، ٢٣/١/٢٠١٧ ، وەگەرد ڕۆژنامەی شەرقول ئەوسەتی عارەبی کایەکەی بە تەواوەتی گۆڕی و مژار و دۆزی سەربەخۆیی کوردستانی دابەزاندە سەر ئاستی رقەبەری و ڕکەبەری کەسایەتی نێوان دوو کەس و بەمەش بنەمای مێژوویی و فەرهەنگیی و نیشتمانیی و نەتەوەیی مافی دیاریکردنی چارەنووس لە بۆ کوردانی ، بە تەواوەتی هەڵ تەکاند . سەرۆکی کوردستان ئووشت کە گەر مالکی وەک سەرۆک وەزیری عێراق بزڤرێتەوە لۆ دەسەڵات ئەوا جەنابیان یەکسەر سەربەخۆیی کوردستان ڕائەگەێنێ بە بێ گوێدانە هیچ کەس و لایەنێک و هەرجێ ڕوو ئەدات با ڕوو بدات . 
بلا جارێ ئەوە ڕوون بێت ژ هەر ئالیەک رە کو بڕیاردان لە سەر مافی دیاریکردنی چارەنووس مافی تاکە کەسی نیە و هیچ تاکە کەسێک نۆی نیە یاری بەو مافە بکات وەک سەرۆکی نایاسایی ئانکو ماوەبەسەر چووی ئێستای کوردستان دەیکات . ئەو مافە ، مافی گەل و نەتەوەیە کە لە گشت پرسیەک دا ئەچەسپێندرێ و ڕەوایی یاسایی و ئاسایی ، گۆڕ یاساگەل نێونەتەوەیی ، ئەدا بە مافە دەستەبەرکراوەکە . گەر ئەوە بڕیاری تاکە کەسێک بێت کە ئەو مافە دیاری بکات ، شتی ولو قەت نەبووە و نابێت ، ئەوە ئیدی وەها بڕیارێک ، بڕیارێکی دۆڕاو ئەبێت جە گشت ڕوویەکەوە و بڕشتی نابێت و بە سانایی لەبار ئەبردرێت .
پشت گوێ خستن (negligence) لە بواری سیاسی و کۆمەڵایەتی و نەمازە ژ کاروفرمانی دەرمان و دوکتوری تاوانە لە وڵاتانی خواپێداو و پێگەیشتوو و پێشکەفتگ دا و سزای خۆی هەس . لەوانەیە کە تاکە یەک کەسیش دەس نەکەفێ کە ئاوا بە ئاشکرا بووشی کە گوێ ناداتە هیچ کەس و لایەنێک لە مژاری چارەنووس سازی نەتەوەیەک . جە داڤۆس تووڕەیەکی تایبەتی بە سەرۆکی کوردستانەوە دیار بوو کە لەوانەیە ڕەنگدانەوەی بێ بار بوونی ئەو بەزمەی کلاوس شواب ، ڕێکخەر و دامەزرێنەری کۆڕبەندەکەی داڤۆس ، ژ کوردان رە هۆکاری ئەو تووڕەیی یە دیارەی سەرۆکی شاندی کوردی بووبێت . بە عارەبی ئاخافتنی ساندی کوردی لە کۆڕبەندەکە دا ئەوەی دەرخست کە کورد هێژ نەگەیشتووتە ئەو ئاستەی کە بەشداری چالاک و کارا بووت جە " چارەمین شۆڕشی پیشەسازی " یەکەی کلاوس شواب دا . گومان لەوەدا نیە کە کەسانێک مینا هێمن هەورامی وبەرهەم ساڵح  لەو ئاستە دان کە ئەرکی نوێنەرایەتی کوردیان لەو شانۆگەریە گرانجانەی شواب دا فرە باشتر و لەبارتەرتەر بەڕیوە ببەن و دەبا لە جیاتی مەلا باقی سنەیی بچوونایەتە داڤۆس . شاندی کوردی دەبا بیانزانیبا کە لێگێڕانەوەی کورد لۆ ئەو جۆرە کۆڕبەندانە بە تەنێ پەی دۆزینەوەی کڕیارە ئەڕای کۆمپانیا زل و زەبەلاحەکان و لەو ڕێگاوە کۆمپانیای دیلوێت و بەزمی بایۆمیرتی بە سەر خەڵکێکی وەکی کوردا ئەبڕن . ئەم ڕێکارە فێڵاویی و نامرۆڤانە گەیشتوەتە ئاستێک کە شوان و گاوانی کوردیش ئەبێ تۆماری بایۆمیتریان هەبێ کەچی لە وڵاتانی ئازادا فرمانێکی لەو بابەتەی حکوومەتی هەرێم ، هەڵا و هەرایەکی وای لێ ساز ئەبێت کە دکارێ سەری حکوومەتەی بخوات . حکوومەتە دۆڕاوەکەی کوردستان ، دۆڕاوە لە مەڕ مەردم کورد و جە هەموو باریكەوە ، لێ حکوومەتێکی کارا و کاریگەرە ئەڕای کۆمپانیا دەرەکیەکان . لۆیە ئەتانین بووشین کە حکوومەتی هەریم دە راستی دە حکوومەتی کۆمپانیا دەرەکیەکان و ئەوەش کە لە مەڕ کاروفرمانی ناوخۆیی یەوە دۆڕاوە لۆ ئەوان کۆمپانیا خوێنمژانە چ گرفتەک نینە . 
چارەنووسی تفت و تاڵ و خوێناویی کورد جە باشوور و کارەساتە مێژوویی یەکانی مینا هەڵەبجە و ئەنفال و کۆمەڵکوژی و کۆڕەو و کاولکاری گشتیی خاک و زێدی کوردان و هۆڤانەتی ذاعش لەم دواییانە و کارەساتی شنگال و کوردێن ئێزدی و دەریایەک خوێن و ئازار و فرمێسک و تالاویی داگیرکراویی و بن دەستی هەموو بەلایەک و کابرایەکی دۆڕاو و تڕۆلە و لەکارکەوتووی شێعەی عارەب بەلایەک ، هاوسەنگێکی فرە ناساز و نالەبارە کە نەدەبا هیچ سیاسیێکی پچەک ژییر خۆی لە قەرە بدابا . کابرای مالکی کەسێکی ناوزڕاوە لە کوردستان و هەروەتریش لە عێراق ، نەمازە لە ناو عارەبی سوننە دە و هەر دوێنێ بوو کە عارەبی شێعە ژی شاربەدەریان کرد ، بە کڵاشە کۆن کوردەکەوە ماچۆ . لێ ئەمە ناکاتە ئەوەی کە قیز و بێژی کورد لە مالکی ، گەر هەمووشیان نەبی ئەوا بەشێکی فرە گاورە و بەرچاو ، ببێتە هۆی ئەوە کە سەرۆکی کوردستان وسا بدوێ کە گوایە ئەوە مافی جەنابیانە بڕیارێک لەو ئاستە دا بدات . ئەمە قومارێکی دۆڕاوی سیاسی یە جە هەموو بارێکەوە . لەورا کو یەکەم ئاکاری تاکە کەسی و ڕکەبەری و رقەبەری تاکە یاریکەرەکانی سیاسی جە جیهانەکەوە سیاسەت دا شوێنێکی نینە . دووهەم ، ژ مروڤەک کورد رە گوتن بەرازەک دیتنە کە دەفڕی، ئەو ژی گوت بەراز دەعبایەکی پیسە ، فڕی ، فڕی . ئەمە دەقاودەق جیهانی سیاسەت ئەگرێتەوە . گەمەی سیاسی لە برازەکەی گورین پیسترە ، گەڕانەوەی مالکی لۆ دەسەڵات شتێکی سەیر و سەمەرەتر لە فڕینی بەرازەکە نابێت ، کە گەڕایەوە ، ئەگەڕێتەوە ، سیاسەت شتێکی پێسە و پیستەرتەر لە بەرازە داماوەکە و هەموو ئەگەرێک ژ سیاسەت دە ئاوەڵایە .
زێدەی ئەمەش ، مرۆڤ بۆی هەیە کە بپرسێ کە ئەرێ کوردگەل جە باشوور چ خێر و بێر و خوشێکیان لە عبادی بینیوە کە ئەمیان پێ باشتر بووت جە هەمبەر مالکی . ما هەر تک ئەندامی کارای ئێک حزبی ئیسلامی شێعەگەری سەفەویی نین . هەیا دوێنێ کورد دڵی ب ڤێ چەندێ خوەش بوو کە خۆ تەڤ ململانێی شێعە و سووننە نەکربوو لێ ئیڕۆ ئەوەتا گۆڕ پەیڤێن سەرۆکی هەرێم ، کورد خوە تەڤ شەڕی دوو تاکەکەس ژ ناوبەرا ئێک حزبی ئیسلامی شێعە کریە . شەڕی مالکی و عبادی فرەتەر وەکی شەڕە وانێک و شەڕە درۆزنانەی مەلای عەجەمی مامۆستا و بەراتدەریان ئەچێت . ئەوەی کە گرینگە و خویایە ژی ئەوەسە کە عبادی بە یەک توزکالیش لە ستراتیژی مالکی لای نەداوە جا ئیدی ئەم بەزمەی دوژمنکاری وەگەرد مالکی و دۆستایەتی لەل عبادی چ واتایەکی هەس . ئەو ئێک دوو وەزیر و گزیرەش کە کورد هەی بوو لە بەغدا نەمان لە سەردەمی عبادی دە و فێڵە مەلا عەجەمانە و عارەبانەشیان ئەوەسە کە کابرای عبادی خۆی بمرێنێ و تاوانەکەی ببڕێ بە سەر مالکی دا و بەمەش کورد لەو ئاستە دا بخاپێنێ کە بە بەرز کردنەوەی داهۆڵی مالکی ، هاوکاری و ئالیکاری سەرۆکی هەریم لۆ خۆی دەستەبەر بکاتن لەو ئاستە دا کە خوێنێ پێشمەرگە و سپای عێراقی تێکەڵ بە یەک بکاتن کە نێشانەیەکی زەقی دۆڕانی کورد و بزاڤیا نەتەوەیی کوردستانە . چاڕنامەی باشێک لە لایەن سەرۆکی هەرێم لە پێوەندی وەگەرد شەڕی مووسڵ چاڕنامەی دیکتاتوریەت و مڵ هۆڕی بوو کە تێیدا ڕاگەیندرا کە جەنابیان بێ منەتن لە هەموو کەسێک و کێ چێ دەکا با بیکا . ئەمەش بەو واتایە کە تەڤ بوونی کورد وەگەرد شەڕە وانێکی ناوخۆیی ناو ئێک حزبی ئیسلامی شێعە، حزبی دەعوە ، بووە کارگەی دیکتاتورسازی و کوشتنی گیانی پێکڤە ژیان و برایەتی .      
جە بابەتەک پێشووترا " سەربەخۆیی کوردستان سەرتان بخوات ..." مە هەنەک گەنگەشەی ڤێ چەندێ کر کو سەردانی شاندی کوردی بە سەرۆکایەتی سەرۆکی هەرێم لۆ بەغدا و قوت بوونەوەی کۆمپانیای دیلوێت لە کوردستان ، سەربەخۆیی ئابووری کوردستانی خستە بەر مەترسی سوور . پاشان شەڕی میسل و گەڕانەوەی سپای عێراقی بۆ سەر خاکی کوردستان و ڕەوتی بەرەو پێش چوونی ئەو شەڕە ، سەربەخۆیی سیاسی کوردستان ئەخاتە بەر مەترسی سوورتر جە سەربەخۆیی ئابووری . دە ڤێ دەمێ دە مە باڵا خوە دایە سەر هەنەک هۆکاری سیاسی و ئابووری و ستراتیژیکی گەڵەک گرینگ کو کوردان ناچار کر کە بە هەڵە  مڵ بەو بابەتە هەڵس و کەوتە بدات . قەیرانی ئابووری و سیاسی و بەڕێوەبەرایەتی ناوخۆیی و قەیرانی ناوچەیی سووریە و عیراق و تورکیە و عەجەمەستان و مژاری هەڵبژاردنی سەرۆکایەتی ئامریکا و ململانێی کۆماری و دێمۆکڕاتەکان لەو وڵاتە و قەیرانی ئوکرانیا و لەویشەوە بۆ قەیرانی ئاورووپا و ڕووس و ئامریکا دەبا بنەمای لێکدانەوەی بابەتیانەی گەڕانەوە و چوونی شاندی کوردی لۆ بەغدا با ، کەچی سەرۆکی کوردستان دە سەر هەمان شۆپی مافی دیاریکردنی چارەنووس ، مالکی وەک هۆکاری سەرەکی چوونیان لۆ بەغدا و ملدانیان بە هاوکاری بەغدا و هێنانەوەی سپای عێراقی بۆ سەر خاکی کوردستان و تێکەڵ کردنی خوێنی پێشمەرگە وەگەرد سپای عێراق تێرێتە ئاراوە . گەر وا بێت ، لەوانەشە کە هەروابووبێت جە ڕوانگەی جەنابی سەرۆکی هەرێمی کوردستانەوە ، ئەوە ئیدی دێوەزمە و تارمایی مالکی یە کە چارەنووسی کورد دیاری ئەکات ، هەم لە هەڵس و کەوتی ڕۆژانەی دا و هەمیچ ژ سیتراتیژی دواڕۆژی دا واتە سەربەخۆیی . ئەزموونی مالا خومەینی و سەدام و رقەبەری کوێری نێوانیان ، کاولکاری ولاتی عەجەم و عارەب و کوردستان و قڕکردنی ئەو خەڵکە کرد کە بوونە قوربانی ئەو رقەبەریە کوێر و کوور و دواکەوتووانە . خوا بمان پاڕێزی لە ئاکامی رقەبەری سەرۆکی هەرێم و مالکی ، هەر چەندە تا ئێستا نەی پاراستووین .  
گەر ولو بێتن ، ئەزبەنی ، ئیدی ئەبێ دەسخۆشی لە نەیارانی ناوخۆیی سەربەخۆیی کوردستان بکەین نەمازە ئەوانەی کە لە سلێمانی باوەشیان ئەڕای مالکی ئاوەڵایە . ئەشێ ئەوانەی کە لە کوردستان جە ئاقاری گەڕانەوەی مالکی هەڵپە و هەوڵیانە لەوە تێگەشتبێتن کە ئەگەری گەڕانەوەی مالکی لۆ دەسەڵات کورد لە سەربەخۆیی نزیک تر ئەکاتەوە . ئەم سیناریۆ جەفەنگ ئامێزە ، گاڵتەجاڕ و جەفەگی تەواویش نیە و تەنیا ئەوە دەرئەخاتن کە چارەنووسی کورد لە سەدەی ٢١ دا تووشی چ بابەتە سیاسەت و بوچوونێک بووەتەوە و ئیدی خەڵکی ناوخۆ و دەرەوەی کوردستانیچ ئەشی لە جیاتی هۆکاری سیاسی و کۆمەڵایەتی و ئابووری و سپایی و تیتۆریکی ، بگەڕێن بۆ هۆکارە تاکە کەسیەکان و ڕقەبەری تاکەکەسی کە چارەنووسیانی تووشی ئەو دۆخە مەترسیدار و قەیراناویی کردگە . حکومەتی دۆڕای باشووری کوردستانیش ئەشی وەکی بەرهەم و ئاکامی وەها هەڵس و کەوتێک لە سەر بنەمای ركەبەری تاکە کەسی بنرخێندرێ .

کاردۆخ 
کۆمەڵەی یەکسانیی کوردستان
٢٣/٠١/٢٠١٧

به‌روار:  26/01/2017
1279   جار خوێندراوه‌ته‌وه
  وتاری زیاتر ...
پارێزەر: لوقمان مصطفی صالح
عەبدولڕەحمان مهابادی
عەبدولڕەحمان مهابادی
پارێزەر: لوقمان مصطفی صالح
ژماره‌ی بابه‌ت
تورکیا و ئێران بۆ دژایەتی ڕیفراندۆم ڕێک دەکەون.
داعش 13 کەسی لە بەرشلۆنە کووشت
ئاڵای پارتی لە قەڵادزێ سوتێندرا
زیندویی مناڵێک پاش ئەوەی لە ژێر گڵا ناشتوویانە
پرسم بە خوا کردووە بۆ ڕیفراندۆم ... مەلاعەلی کەڵەک
مافەکان پارێزراوە بۆ مالمۆکورد
میوانی سه‌رهێڵ:   60
کۆی سه‌ردان:   15460787